خوشه کروی امگا قنطورس کهنترین و پرجمعیتترین تجمع ستارهای در هاله راه شیری, خوشه کروی امگا قنطورس (NGC ۵۱۳۹) به عنوان یکی از شگفتانگیزترین اجسام آسمانی در نصفکره جنوبی شناخته میشود. این تجمع ستارهای در فاصله حدود ۱۵،۰۰۰ سال نوری از زمین قرار دارد و نزدیک به ۱۰ میلیون ستاره کهن را در فضایی با قطر ۱۵۰ سال نوری در خود جای داده است.
امگا قنطورس بزرگترین و درخشانترین عضو میان بیش از ۲۰۰ خوشه کروی است که در هاله کهکشان راه شیری گردش میکنند. ویژگی منحصر به فرد امگا قنطورس در مقایسه با سایر خوشهها اکثریت خوشههای کروی از ستارگانی متشکل هستند که همسن و همترکیب شیمیایی هستند، زیرا در یک رویداد شکلگیری واحد متولد شدهاند. با این حال، امگا قنطورس این قاعده را نقض میکند.
مشاهدات نشان میدهد که این خوشه، جمعیتهای ستارهای متعددی با طیف وسیعی از سنها و فراوانیهای فلزی (متلیسیته) متفاوت دارد. این پیچیدگی شیمیایی و سنی، امگا قنطورس را به یک پدیده مرموز تبدیل کرده است. فرضیه هسته کهکشان کوچک ادغامشده علمیان اختر فیزیک معتقدند که این ناهمگونیهای شگفتانگیز میتواند نشاندهنده گذشتهای پرحوادث برای این خوشه باشد.
شان قزم توسط جاذبه راه شیری جدا شدهاند، اما هسته متراکم مرکزی (که امروز امگا قنطورس نام دارد) باقی مانده و همچنان در هاله کهکشان ما گردش میکند.
تحلیل عکس روز ناسا غولهای قرمز و سیاهچه مرکزی در تصویر تلسکوپی منتشر شده توسط ناسا، ستارگان غول قرمز با رنگی مایل به زرد به وضوح قابل تشخیص هستند. این ستارگان که در مراحل پایانی عمر خود قرار دارند، از روشنترین اعضای خوشه محسوب میشوند و ردیابی توزیع آنها به درک ساختار دینامیکی خوشه کمک میکند.
علاوه بر این، دادههای حاصل از مشاهدات دو دههای تلسکوپ فضایی هابل، شواهد قوی بر وجود یک سیاهچه عظیم در نزدیکی مرکز این خوشه ستارهای ارائه کرده است.