با گسترش بهرهگیری از هوش مصنوعی، نیاز به منابع پردازشی برای حفظ عملکرد سرویسها بهشدت افزایش یافته است. اکنون محققان در جستجوی راهکارهای نوینی چون دیتاسنترهای فضایی هستند که مصرف انرژی کمتری دارند و آسیب کمتری به محیطزیست میزنند.
مزایا و معایب دیتاسنترهای فضایی چیست؟
در یک پژوهش ۱۶ ماهه که با هزینه ۲ میلیون دلار انجام شده، ثابت شده است که تأسیس دیتاسنتر در فضا امری محقق و اقتصادی خواهد بود که میتواند میزان آلایندگی محیطزیستی را هم کاهش دهد. این پروژه که با نام صعود (ASCEND) شناخته میشود، توسط اتحادیه اروپا حمایت مالی شده و نهادهای بزرگی نظیر ایرباس و آژانس فضایی آلمان در اجرای آن همکاری داشتهاند.
مدیر ارشد فناوری شرکت فرانسوی-ایتالیایی تالس آلنیا اسپیس که یکی از مجریان اصلی این پروژه است، میگوید قرار دادن دیتاسنترها در فضا میتواند چشمانداز دیجیتال اروپا را گسترش دهد و مسیری سازگارتر با محیطزیست و بینظیر برای پردازش و میزبانی داده فراهم آورد.
تیم پروژه صعود قصد دارد تا سال ۲۰۲۶ به اجرای قرار دادن ۱۳ دیتاسنتر با توان ۱۰ مگاوات در فضا بپردازد. هدف نهایی، رسیدن به توان ۱ گیگاوات تا سال ۲۰۵۰ است. آنها دیتاسنترهای فضایی را در ارتفاع نزدیک به ۱۴۰۰ کیلومتری از سطح زمین مستقر میکنند؛ رقمی که سه برابر فاصله ایستگاه بینالمللی فضایی تا زمین است.
اتحادیه اروپا میخواهد در رقابت با چین و ایالات متحده عقب نماند و از سوی دیگر نمیخواهد محیطزیست را فدای قدرت پردازشی کند. دیتاسنترهای فضایی میتوانند در تمام روز از انرژی خورشیدی بهرهمند شوند؛ در حالی که چنین امکانی روی سطح زمین وجود ندارد. همچنین آنها نیازی به آب برای خنک کردن تجهیزات ندارند؛ زیرا دمای فضا بسیار پایین است و حرارت تولیدشده بهراحتی دفع میشود.
یقینا دیتاسنترهای فضایی بدون آلایندگی هم نیستند و آلودگی زیادی در زمان ارسال آنها به فضا توسط راکتها ایجاد میشود. پژوهش جدید نشان داده است که برای توجیه محیطزیستی این ساختارها، باید از راکتهایی بهره گرفت که ۱۰ برابر کمتر آلودگی تولید کنند. در حال حاضر این نوع راکت ساخته نشده و باید برنامهای جداگانه برای توسعه آن تدوین شود. شایانذکر است که دیتاسنترها برای ماندن در مدار نیز به سوخت موشک نیاز دارند که عاملی ضد محیطزیست محسوب میشود.
