وقتی ماه و خورشید همزمان بر آسمان طلوع کنند، چه پدیدهای رخ میدهد؟ این رویداد دیروز در بخشهایی از نیمکره شمالی زمین اتفاق افتاد و اکنون از طریق عکس روز ناسا قابل مشاهده است. در این لحظه، یک خورشیدگرفتگی جزئی بلافاصله پس از طلوع خورشید رقم خورد.
مکانیزم وقوع خورشیدگرفتگی
خورشیدگرفتگی زمانی رخ میدهد که ماه در میان زمین و خورشید قرار گیرد و سایه خود را بر سطح زمین میاندازد. این پدیده تنها در فاز ماه نو امکانپذیر است، زیرا در این فاز ماه در موقعیت مناسبی برای پوشاندن خورشید از دید ناظر زمینی قرار دارد.
🔗 بیشتر بخوانید: ژاپن به گمان زیادً با مأموریت آرتمیس ناسا اولین فضانورد خود را به ماه میفرستد
چرا هر ماه خورشیدگرفتگی نداریم؟
مدار ماه حدود ۵ درجه نسبت به مدار زمین حول خورشید انحراف دارد. به همین دلیل، در اکثر ماهها، ماه از شمال یا جنوب خورشید عبور میکند و مانع رسیدن نور خورشید به زمین نمیشود.
مناطق تحت پوشش خورشیدگرفتگی جزئی دیروز
مناطقی که در آنها ماه بخشی از دیسک خورشید را پوشاند، شامل شمالشرق قاره آمریکای شمالی، شمالغرب اروپا، بخشهایی از آسیا و آفریقا بود.
🔗 بیشتر بخوانید: ایلان ماسک دریافت هزینه از تسلا بابت منفعت گیری از فناوریهای xAI را رد کرد_اسکوار
عکس روز ناسا این رویداد را بر فراز دهانه آتشفشانی گرابروک در ایسلند ثبت کرده است، جایی که بخش قابلملاحظهای از خورشید بهطور موقت پشت ماه محو شد. این عکس در آسمانی ابری گرفته شده، اما بهگونهای برنامهریزی شده که عکاس در کادر به شکلی ظاهر شود که گویی خورشید را از پشت ماه بیرون میکشد.
در این گرفتگی، هیچ نقطهای از زمین شاهد خورشیدگرفتگی کامل نبود. در دورههای کهن، انسانها از این پدیده بهچشم شگفتی مینگریستند تا حدی که جنگها بهصورت ناگهانی متوقف میشدند. اقوام باستانی علّت علمی آن را نمیدانستند و آن را نشانه خشم خدایان یا پیشآمد بلایا میپنداشتند. بسیاری از فرهنگها باور داشتند موجودی آسمانی چون اژدها در حال بلعیدن خورشید است!
اما در عصر حاضر، خورشیدگرفتگی دیگر رویداد غیرمنتظرهای نیست و میتوان لحظه وقوع آن را با دقت چند ثانیه پیشبینی کرد.