ب ۴۲۳ میلیارد دلاری گونههای مهاجم بر اقتصاد جهانی؛ راهکارهای مقابله با تهدید تنوع زیستی, بر اساس آخرین ارزیابیهای بینالمللی، گونههای مهاجم به جهانی سالانه حداقل ۴۲۳ میلیارد دلار ضربه میزنند. نکته نگرانکنندهتر افزایش چهاربرابری این هزینه در هر دهه از سال ۱۹۷۰ تا به امروز است که نشاندهنده چالش روزافزون این پدیده در سطح جهان میباشد. گونههای مهاجم بیگانه چیستند و چگونه اکوسیستمها را تهدید میکنند؟
گونههای مهاجم بیگانه، موجوداتی هستند که از طریق فعالیتهای انسانی به مناطق جدیدی وارد شده و در آنجا تکثیر شده، بومیها را رقیب میکنند و تعادل اکولوژیکی را برهم میزنند.
مثالهای بارز شامل موشهای مهاجم که جوجههای پرندگان دریایی را در لانههایشان شکار میکنند گیاهان غیربومی که شدت آتشسوزیهای مهلک اخیر هاوایی را افزایش دادند زنبور سرخ آسیایی که در بریتانیا مشاهده شده و از زنبورهای بومی تغذیه میکند پروفسور هلن روی، رئیس مشترک- ارزیابی، تأکید میکند گونههای بیگانه مهاجم نه تنها تهدید جدی برای تنوع زیستی و عامل انقراض گونههای محلی و جهانی هستند، بلکه سلامت انسان را نیز به خطر میاندازند. آمارها حاکی از آن است که ۶۰ درصد انقراضهای جهانی و بیش از ۱۲۰۰ انقراض محلی ناشی از این گونهها بودهاند.
پیامدهای زیستمحیطی، اقتصادی و اجتماعی تهاجم بیولوژیک خطرات این پدیده فراتر از آسیبهای محیطزیستی گسترده است تهدید جوامع بومی و بومی بیش از ۲۳۰۰ گونه مهاجم مستقیماً بر خاکهای بومیان تأثیر میگذارند، معیشت، کیفیت زندگی و هویت فرهنگی آنان را به چالش میکشند. نمونههایی چون گاوهای آمریکای شمالی که اکوسیستمها را متحول میکنند و صدفهای اقیانوس آرام که زیستگاههای بومی را تغییر میدهند، از این دستهاند.
خطرات بهداشتی و بیماریهای رهای گونههای مهاجم وکتور انتقال بیماریهای خطرناک هستند.ل آبی` باعث کاهش شدید ماهیگیری و نابودی معیشت ان محلی شده است.
این الگو در بسیاری از اکوسیستمهای آبزی و زمینی تکرار میشود. چالشها با افزایش تجارت جهانی، سفرها و تغییرات اقلیمی که شرایط را برای و گسترش گونههای مهاجم مساعدتر میسازد، پیچیدهتر شدهاند. راهکارهای پیشگیری، کنترل و مدیریت گونههای مهاجم با وجود برایذه تهدید، اقدامات جهانی همچنان ناکافی است. تنها ۱۷ درصد کشورها قوانین ملی مربوطه دارند و ۴۵ درصد در مدیریت تهاجمات بیولوژیکی سرمایهگذاری نمیکنند.
استراتژیهای موثر مقابله پیشگیری و امنیت مرزی کنترلهای سختگیرانه وارداتی و تدابین بیوسیچوریتی در مرزهها، موثرترین و کمهزینهترین روش است تشخیص زودهنگام و واکنش سریع سیستمهای مانیتورینگ برای شناسایی و ریشهکنی جمعیتهای نوظهور، بهویژه در اکوسیستمهای دریایی حیاتی است ریشهکنی در جزایر حذف موفق گونههای مهاجم حیوانی در اکوسیستمهای جزیریتی امکانپذیر بوده، اما ریشهکنی گیاهان به دلیل بانک دانه در خاک چالشبرانگیزتر است کنترل بیولوژیکی معرفی دشمنان طبیعی و شکارچیان بومی در چارچوب پروتکلهای ایمن، در موارد بسیاری نتایج مطلوب داده است مقابله موثر با گونههای مهاجم نیازمند همکاری بینالمللی، سرمایهگذاری مستمر در پیشگیری، و یکپارچهسازی سیاستهای زیستمحیطی، بهداشتی و اقتصادی در سطح ملی و ال است.
اقدام امروز، هزینههای فردا را به مراتب کاهش خواهد داد.
